Omah Joglo

Teks Deskripsi Omah Joglo

Omah yaiku wewangunan sing sengaja digawe kanggo papan panggonan utawa papan padunungan. Omah iku diwangun jumbuh karo budaya lan adat istiadat kang diugemi dening masarakat lingkungane.

Omah iku klebu perangane kebutuhan sing baku banget, wujude omah iku kaya apa, gendhene sepira awit saka kahanan ora dadi perkara, sing baku wong urip iku mesthi mbutuhake omah kanggo papan padunungan. Wong sing ora duwe omah diarani wong sing ora dunung.

Wong gawe omah iku nganggo tetimbangan warna-warna supaya anggone gawe omah iku bisa prayoga, tetimbangan iku ing antarane :

-   Nduwe lemah kanggo papan ngedegake omah

-   Nduweni bahan kanggo ngedegake omah

-     Nduweni prabeya kang cukup

-     Pamilihing wektu kang prayoga

Pokok-pokok isi

Deskripsi yaiku sawijining wujud tulisan kang ana sesambungane karo pambudi dayane penulis kanggo menehi pepincren-peprincen saka sawijining objek (panggonan, manungsa, barang, lan sapanunggalane). Sajrone deskripsi penulis mindhahake kesan-kesane, mindhahake asile pengamatan lan rasa pangrasane marang para pamaca. Wacana iki njlentrehake sipat lan sakabehe peprincen wujud kang bisa ditemokake saka objek kasebut. Ancas kang pingin diwujudi dening panulis deskripsi yaiku ngripta daya khayal pamaca, kaya-kaya pamaca bisa nyawang objek kuwi mau kanthi wutuh lan cetha.

Cethane wacana deskripsi iku wacana kang nggambarake utawa njlentrehake kanthi cetha salah sawijining kahanan utawa obyek, lan kaya-kaya kang padha maca isa ngrasakake utawa ngreti kaya kang dicritakake.

Topik-topik kang bisa dikembangake dadi tulisan deskripsi yaiku :

-     Kahanan ruang, umpamane ruang sinauku, gerbong sepur kelas ekonomi, lan pos rondha ing desaku;

-     Kahanan barang, umpamane maneka warna kembang ing Taman Bunga Nusantara, wong-wong suku Dayak, lan sapanunggalane

-     Proses, umpamane proses nggawe klambi kebaya lan budhal menyang sekolah.

Nilai-nilai yang terkandung di dalamnya dan relevansi dengan kondisi masyarakat

Wewangunan omah Jawa iku kebak ing makna, piwulang sing kakandhut iku manawa ditrapake ana ing kahanan jaman saiki mesthi ana sing gathuk ana uga sing kurang mathuk, amarga jaman ngalami owah gingsir anut ombyaking kahanan.

Cerita Cekak

Crita cekak iku crita gancaran kang ngandhut prastawa kang ora dawa lan ora akeh alur critane. Crita cekak utawa cerkak kuwi crita kang cekak wae lan isine fokus ing sawijining paraga sarta sawijining kadadean kang dialami paragane kuwi.

Unsur crita cerkak bisa kabedakake dadi unsur intrinsik (unsur ing njero) lan unsur ekstrinsik (unsur ing njaba). Ing piwulangan iki kang diterangake babagan unsur intrinsik. Ciri-ciri cerkak :

1.       Critane ringkes

2.       Dumadi saka sakprastawa

3.      Gegayutan karo lelakone manungsa

4.      Alur crita dumadi saka wiwitan, dredah, ngrampungake perkara

Babagan kang mbangun crita cekak :

1. Tema.

Tema yaiku sari pati crita sing di andharake utawa di critakake.

2. Paraga.

Paraga yaiku wong sing maragani crita. Paraga kaperang dadi telu.

Paraga utama sing uga dijenengi PROTAGONIS.

Paraga mungsuh sing uga dijenengi ANTAGONIS.

Paraga tambahan sing uga dijenengi TRITAGONIS.

Watak.Watak yaiku karakter utawa sikap sing diduweni saben paraga sajroning crita.

3. Alur yaiku lakuning crita utawa urut-urutane crita. Alur kaperang dadi telu.

Alur maju (Progresif) yaiku alur sing nyritakake utawa nggambarake kahanan saiki kanthi sateruse.

Alur mundur (Regresif) yaiku alur sing nggambarake kahanan saiki, diterusake ngandharake kahanan sing kepungkur.

4. Latar utawa setting

Latar yaiku perangan sing nerangake papan utawa wektu, kelakone kadadeyan ing crita iku.

Jinise latar: wektu, papan, swasana/kahanan.

5. Amanat.
   Amanat yaiku pesen sing arep diaturake dening pangripta marang pamaos. Utawi pesen sing sinandhi sajeroning crita.

Nilai-nilai kang ana sajroning cerkak, antarane:

a.       Nilai Religius/ Agama

Nilai kang ngandhut saka kapercayaan utawa agama sing dianut pripadhine manungsa.

b.      Nilai Moral lan Piwulangan

Nilai kang ngatur tindak tanduking manungsa ngandhut budhi pakerti lan tata krama.

c.       Nilai Sosial

Nilai kang ndadekake manungsa sadhar ngenani urip ing masyarakat kanthi rasa kekeluargaan.

d.      Nilai Budaya

Nilai utawa tatanan kang dadi kebiasaan ing sajroning kelompok masyarakat.

Pawarta

1.      Pangertosan Pawarta

Pawarta inggih menika informasi anyar utawa informasi ngenani sawijining prastawa kang dumadi, diwartakake lumantar awujud cetak, siaran, internet, utawa saka pirembugan marang wong liya utawa pamireng. Sawijining informasi kang karacik ing sajroning pawarta padatan ngandhut informasi kang wigati (penting).

Pawarta duwe titenan (ciri-ciri) yaiku:

1.      Tinemu ing akal (penalaran logis)

2.      Informasi pepak kang jumbuh kaliyan rumus 5W+1H

3.      Struktur basa trep

4.      Diksi trep ora ambigu

5.      Narik kawigaten

6.      Basa kang nengsemake

Pawarta ana kang awujud nonformal utawa non berita kang bisa ditegesi minangka informasi kang asipat panglipur, ananging ngandhut kawruh. Umpamane sawijining pengalaman, panemu, teknik-teknik kang paedah sajroning urip  padinan. Lajeng pawarta ingkang awujud berita (news), yaiku sawijining sajian utama ana ing mediya massa kajaba opini. Golekibahanpawartabanjurngrakitminangkasawijiningtugas-tugaspokokwartawanlanbagianredaksi ana ingpers (Media massa).

2.      Perangane Pawarta

Perangane pawarta ing antarane yaiku:

a.      Headline(judul/irah-irahan)

Headline Inggih menika irah-irahan kang gunane kanggo: (1) nggampangake pamaca ngreteni pawarta kang bakal diwaca, (2) nuduhake pawarta dianggep wigati kanthi werna-werna aksara utawa gambar.

b.      Deadline (batas wektu)

Ancas deadline yaiku nuduhake papan kadadeyan lan jeneng mediya massa, mula perangan iki nyebut jeneng media massa, papan, lan tanggal kadadeyan.

c.       Lead (teras pawarta)

Lead biyasane katulis ing wiwitan pawarta, ing paragraf kapisan. Bab iku tinulis amarga minangka perangan kang wigati saka pawarta, kang nemtokake saripati pawarta, lan nggambarake sakabehe pawarta.

d.      Bodylanguage (surasane pawarta, bahasa tubuh)

Surasane nyritakake prastawa kang diwartakake kanthi basa kang cekak, aos, lan cetha. Kanthi mangkono body language minangka pangembange pawarta.

3.      Unsur-unsur Pawarta

Unsur-unsur kang kudu ana ing pawarta yaiku 5W (what, where, when, why, who) ₊ 1H (How)-(apa, ing ngendi, kapan, kenangapa, sapa, lan kepiye)

4.      Sipat Pawarta

a.      Aktual (anyar). Bab-bab kang anyar luwih becik tinimbang pawarta lawas.

b.    Jarak (adoh/cedhak). Pamaos luwih nggatekake tumrap prastawa kang dumadi ingg sakiwa tengene tinimbang pawarta saka papan liyan.

c.     Penting. Sawijining bab bakal dadi pawarta yen dianggep perangan kang penting amarga bisa ngendhaleni panguripan ing bebrayan agung.

d.      Akibat. Sawijining bab dadi pawarta yen ndadekake ngowah kahanan

e.       Congkrah/konflik. Pamaos luwih seneng nyetitekake pawarta kang surasane cecongkahan.

f.       Tintrim (ketegangan). Tuladhane: nalika nulungi wong ing kacilakan.

g.      Kemajuwane inovasi utawa owah-owahan teknologi. Pawarta kang kekinian luwih narik kawigaten pamaose.

h.   Emosi, sawenehe pawarta yen diwartakake bisa ndadekake nesu, susah, tangis, gela. Tuladha: nemokake bayi ing pawuhan.

i.        Humor, gawe sengsem, mesem, lan guyu.

5.      Teknik  nulis pawarta (tahap)

a.   Pengorganisasian/nglumpukake fakta utawa data. Data ing kene awujud wawancara (wawan rembug), kadadeyan langsung, utawa data-data tinulis.

b.      Nemtokake teras berita (lead)

c.   Milih tembung-tembung kang jumbuh karo pawarta, nggunakake alur kang runtut aja molak-malik utawa dienjah-enjah/dilompati supaya ora mbingungake pamiyarsane.

d.      Ngawiti nulis kanthi jenjem lan temenan.